Aanbeveling 3
Ondersteun de mantelzorger tijdens ADL-zorgmomenten in afstemming met de mantelzorger en de zorgvrager.
Dit kan worden bereikt met de volgende aanpak:
- Laat praktisch zien hoe je iemand ondersteunt bij de ADL-handelingen om kennis en vaardigheden bij de mantelzorger te vergroten, of voer de ADL-zorg samen uit;
- Instrueer de mantelzorger hoe hij/zij zelf gebruik kan maken van hulpmiddelen om de mantelzorg bij ADL te vergemakkelijken. Denk aan hoe om te gaan met hulpmiddelen, zoals loophulpmiddelen, douchestoelen, et cetera (mogelijk in samenspraak met een ergo- of fysiotherapeut).
Overwegingen vanuit de werkgroep
De werkgroep adviseert om mantelzorgers, die door een acute aandoening bij de zorgvrager die gepaard gaat met functieverlies met een voor hen nieuwe zorgsituatie te maken krijgen, actief te betrekken tijdens de ADL-zorg van de zorgvrager. Tijdens die zorgmomenten kan de zorgverlener de mantelzorger praktische handvatten geven, bijvoorbeeld met betrekking tot aankleden wanneer er sprake is van een halfzijdige verlamming. Door de ADL-zorg gezamenlijk met de mantelzorger uit te voeren, kan de zorgverlener een coachende rol aannemen en kan de mantelzorger ervaring opdoen. Het is van belang dat zowel de mantelzorger als de zorgvrager het hiermee eens zijn. Ook meer ervaren mantelzorgers die handvatten nodig hebben om de eigen ADL-mantelzorg beter vorm te geven kunnen op deze manier leren van de expertise van de zorgverlener. Het hierbij praktisch laten zien of ontvangen van instructies over het gebruik van bijvoorbeeld hulpmiddelen wordt door de werkgroep als waardevolle strategie aanbevolen. Verder geeft de werkgroep aan dat een verwijzing naar de ergo- of fysiotherapeut zinvol is als er specifiek advies over aanpassingen van de omgeving of het gebruik van hulpmiddelen gewenst is, voor ergonomische adviezen rondom de zorgtaken of bij advisering rondom energiemanagement van de mantelzorger, om overbelasting te voorkomen.
Praktijkvoorbeeld: Intramurale mantelzorg bij ADL geeft ruimte voor een ongestoord moment van samenzijn tussen mantelzorger en zorgvrager. De mantelzorger komt regelmatig op bezoek bij de zorgvrager tijdens een douchemoment in het verpleeghuis en vindt het heerlijk om met de zorgvrager samen een beetje te tuttelen. Zorgverleners ondersteunen in de transfers of het uitkleden van de zorgvrager en zorgen ervoor dat de zorgvrager klaar is om te douchen. De mantelzorger neemt vervolgens het douchen over. Dit geeft de zorgverlener en mantelzorger tegelijkertijd de mogelijkheid een moment samen te zijn zonder gestoord te worden, bijvoorbeeld wanneer de deur op slot is en de privacy gewaarborgd is.
Conclusie
Niveau 4: meningen van experts
De werkgroep is van mening dat de mantelzorger in de ADL-zorg ondersteund kan worden door hem/haar tijdens de ADL-zorg praktische handelingen te laten zien of instructie te geven over het uitvoeren van ADL-specifieke handelingen.